Verhalen

De Singel, een verhaal over toenemende welvaart en vrijheid.

Auteur: Gidi
Gebouwen Geschiedenis

“Bijzonder aan de Singel is dat het een lange, rechte streek is. Door de oorspronkelijke ligging temidden van landerijen komen hier koemelkerijen en kwekerijen voor”

kaart is aan het laden - een ogenblik geduld aub...

Singel 10: 53.358951, 6.338280
Singel 13: 53.358485, 6.338513
Singel 19: 53.358295, 6.338401
Singel 21: 53.358119, 6.338519
Singel 44-46: 53.357022, 6.337900
Kalkhuiskerk: 53.356632, 6.337733
Nije Pekel: 53.355937, 6.337942
Singel 47: 53.356453, 6.338278

De Singel is een lange, rechte streek. De Singel laat zien hoe het vanaf de 19e eeuw voor steeds meer arbeiders en middenstanders mogelijk werd om een (half)vrijstaande woning te bouwen. Panden hebben meest een eigen gezicht, maar er komen ook reeksen van meerdere dezelfde panden voor. Alle panden zijn 1 verdieping met kap en staan in één lijn. En er is vaak een schuur voor één of ander handeltje of een bedrijfje. Het gedeelte tussen de Leensterweg en de Haarweg is het eerst bebouwd: karakteristiek zijn de kleinschalige panden met in plaats van een voortuin een zijtuin. Daarnaast staan de panden hier parallel aan de weg. Elders aan de Singel staan ze afwisselend haaks en parallel.

De Singel ligt een stukje van het dorp, aanvankelijk temidden van landerijen. Hierdoor komen hier veel koemelkerijen en moestuinen voor. Veel is nog te herkennen: Singel 44-46 heeft achter de woning de nog duidelijk herkenbare stal en enkele hoogstamfruitbomen ten oosten van de Singel zijn een overblijfsel van een kwekerij.

De Singel begint als oprijlaan van de Asingaborg. Na verkoop en afbraak van de borg wordt de oprijlaan de openbare, doorgaande route tussen Leens en Zoutkamp en dat leidt tot bedrijvigheid aan huis, publieke functies, en pionierende ondernemers. Maar de Singel behoudt vooral een agrarisch- en woonkarakter.

Ten zuiden van de Borgweg springt een reeks arbeiderswoningen in het oog, gebouwd voor arbeiders uit de Veenkoloniën. Ze kwamen als stro-karton-specialisten naar Ulrum om te wonen en werken in strokartonfabriek “Ceres”. Deze woningen staan daarom bekend als “Nije Pekelder hoezen”.

Het gaat goed met de Singel: in de jaren  ‘20-30 van de vorige eeuw raakt de Singel op een aantal “landjes” na geheel bebouwd. Steeds meer Ulrumers kunnen het zich veroorloven om in deze periode een huis te bouwen. Een heel bijzonder pand aan de Singel dateert ook uit deze periode: het Kalkhuiskerkje met bijbehorende pastorie.

Na de Tweede Wereldoorlog groeit Ulrum naar de Singel toe: eerst wordt de buurt rondom de Burgemeester Harteveltstraat gebouwd en enkele decennia later verrijst “Buitenlust”. In deze periode worden ook de “landjes” aan de Singel bebouwd.